Felietony

W sierpniu 2023 napisałem felieton „Epoka bylejakości”, zaczynający się oto tak:

„Na początek mała wycieczka w czasie. 40 lat temu Tadeusz Różewicz w wierszu „Przyszli żeby zobaczyć poetę” napisał:

„słyszę jak byle kto mówi byle co do byle kogo
bylejakość ogarnia masy i elity ale to dopiero początek”.

Dlaczego 80% inicjatyw AI kończy się na etapie Proof of Concept❓I nie przynoszą one realnej wartości biznesowej❓Odpowiedź na to pytanie daje … Lew Tołstoj i jego „Anna Karenina”.

Właśnie doświadczyłem słynnych słów Winstona Churchilla oferującego: „blood, toil, tears and sweat”. Jak❓

50-te wydanie Strefy PMI to oczywiście okazja do refleksji, do podsumowania, do spojrzenia zarówno na minione 13 lat świata biznesu, zarządzania i projektów, jak i w przyszłość. A pozycja autora felietonów, które ukazują się od 11 lat to doskonałe miejsce do takiego właśnie zadania.

Gdy piszę ten felieton w kwietniu 2025 większość analityków i specjalistów przewiduje, że ten właśnie rok będzie rokiem Agentów AI – systemów mogących planować swoje działania, rozumujących w trakcie ich realizacji oraz samodzielnie podejmujących decyzje. W kolejnych latach czeka nas tzw. Agentic AI, a następnie – jak przewiduje Ray Kurzweil – najbardziej chyba znany analityk trendów – epoka połączenia naszych mózgów z chmurą, ze światem AI, czyli epoka tzw. singularity. Gdy połączymy nasze mózgi z chmurą nasza inteligencja nie będzie ograniczona wielkością naszych czaszek, lecz rozszerzy się wielokrotnie. Będziemy wtedy wolni od biologicznych ograniczeń, będziemy mieć zdolność do odtwarzania siebie i naszego świata, aż wreszcie ludzie staną się… nieśmiertelni.

„Słowa, słowa, słowa” – to odpowiedź Hamleta na pytanie Poloniusza, co czyta. Słowa, zarówno te używane na co dzień, jak i te zapomniane, aktualnie nieużywane, bardzo wiele mówią o kulturze, o społeczeństwie. Także o dominujących w nich wartościach, nastawieniu poszczególnych jednostek, jak i grup ludzi, a także ich postawach, działaniach i zachowaniach. Język, to tak naprawdę zbiór tych używanych słów. A jak pisał filozof języka Ludwig Wittgenstein: „Granice mojego języka oznaczają granice mojego świata”. Jaki jest więc ten świat lat dwudziestych 21. wieku, gdy spojrzeć na niego z perspektywy używanych na co dzień słów?

Pewnie nie wiecie, że mój ulubiony kierunek wyjazdów wakacyjnych to południowo-wschodnia Europa, Bałkany i Turcja. Nie ma bowiem nic przyjemniejszego od delektowania się kawą po turecku w kafejce obok medresy Ghazi Husrev Bega w Sarajewie czy kontemplowania kolorowych kafelków w meczecie Rustema Paszy w Stambule. A to tylko dwa proste przykłady przyjemności, jakich można doświadczyć w tamtych rejonach. To także przykłady sposobu życia, nazywanego w języku arabskim kayf, w tureckim kef, a keif w językach słowiańskich. Sposobu życia prowadzącego do spokoju ducha, stanu błogości, dobrego nastroju i zadowolenia. Moi bułgarscy przyjaciele mówią: „naprawił se kefa”, czyli: sprawiłem sobie przyjemność.

30 lat temu Francis Fukuyama napisał książkę Koniec historii. Bardzo szybko okazało się jednak, że wcale żadnego końca historii nie ma i nie będzie w najbliższej przyszłości. Obecnie mamy koniec świata determinizmu, świata pewności i stabilności, lecz wygląda na to, że świat biznesu i świat zarządzania projektami wcale tego nie zauważył. I choć już jakiś czas żyjemy w świecie niepewności i zmienności, w którym menedżerowie powinni myśleć i działać probabilistycznie, to nadal dominuje u nich podejście deterministyczne.

Cele i zarządzanie nimi – zdaniem wielkich guru, jak i praktyków zarządzania – to najważniejsze koncepcje zarządzania. Wielokrotnie moglibyśmy bowiem przeczytać: zdefiniuj swoje – zarówno firmowe, zespołowe, jak i prywatne cele – a po ich osiągnięciu … . W miejsce kropek możemy wstawić rożne pięknie brzmiące frazy i sformułowania. A rzeczywistość? No nie jest tak różowa: pomimo stosowania różnych metod zarządzania celami często doświadczamy frustracji, niepowodzeń, porażek.

Obserwuję z coraz większym zainteresowaniem świat za oknem, także świat biznesu i zarządzania. I cóż widzę? Elementy układanki, które być może układają się w większy obrazek.

Wygląda, że historia zatacza koło i wracamy do zamierzchłych czasów. Dlaczego tak sądzę?

Na początek mała wycieczka w czasie. 40 lat temu Tadeusz Różewicz w wierszu „Przyszli żeby zobaczyć poetę” napisał: